ΣΥΛΛΟΓΗ ΤΕΚΜΗΡΙΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΤΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ ΚΑΙ ΜΟΥΣΙΚΗΣ

Στο τμήμα Τεκμηρίων Παραστατικών Τεχνών και Μουσικής του Ελληνικού Λογοτεχνικού και Ιστορικού Αρχείου φυλάσσονται αρχειακά και έντυπα τεκμήρια σχετικά με τη θεατρική, κινηματογραφική και μουσική ελληνική δραστηριότητα του 19ου και του 20ού αιώνα.

Η συλλογή περιλαμβάνει αρχεία προσωπικοτήτων της τέχνης, φωτογραφικό υλικό, προγράμματα εκδηλώσεων, συνοδευτικά τεκμήρια εφήμερου χαρακτήρα (αφίσες, καταστατικά έντυπα, πληροφοριακό υλικό), καθώς επίσης αυτοτελείς και περιοδικές εκδόσεις των αντίστοιχων θεματικών κατηγοριών.

Τομέας θεάτρου 

I)  Σειρά θεατρικών προγραμμάτων της περιόδου 1883-2005, η οποία αριθμεί περισσότερα από 10.000 τεκμήρια. Η συλλογή καλύπτει τη δραστηριότητα των ελληνικών κρατικών σκηνών αλλά και του ελεύθερου θεάτρου, ενώ περιλαμβάνει, επίσης, προγράμματα παραστάσεων θιάσων του εξωτερικού στην Ελλάδα αλλά και ελληνικών θιάσων στο εξωτερικό, καθώς και σειρές προγραμμάτων από φεστιβάλ (Αθηνών, Επιδαύρου, Φιλίππων-Θάσου, Δωδώνης κ.ά.). 

II)  Φωτογραφικό υλικό θεατρικού ενδιαφέροντος, το οποίο κατέχει ειδική θέση στο Φωτογραφικό Αρχείο και αποτελεί σημαντικό τμήμα προσωπικών αρχείων καλλιτεχνών (ηθοποιών, συγγραφέων, σκηνοθετών) αλλά και φωτογράφων, όπως των Τάσου Μελετόπουλου, Λέοντα Φραντζή, Δημήτρη Παπαδήμου, Πρακτορείου Ηνωμένων Φωτορεπόρτερ. 

III)  Αρχεία καλλιτεχνών του θεάτρου (Κατίνας Παξινού και Αλέξη Μινωτή, Πέλου και Αλέκας Κατσέλη, Άννας Συνοδινού, Ασπασίας Παπαθανασίου, Θεόδωρου Ν. Συναδινού, Βάσου και Τανάγρας Κανέλλου).

IV)  Εφήμερα τεκμήρια θεατρικής δραστηριότητας (αφίσες, μακέτες σκηνικών και κοστουμιών κ.ά.), καθώς και σειρές θεατρικών περιοδικών εκδόσεων του 20ού αιώνα.

Τομέας κινηματογράφου

I)  Συλλογή μονοφύλλων και πολυσέλιδων κινηματογραφικών προγραμμάτων, η οποία αριθμεί περισσότερα από 2.500 τεκμήρια και καλύπτει ολόκληρο σχεδόν τον 20ό αιώνα. 

II)  Σειρά περισσότερων από 1.000 αφισών ελληνικών ταινιών, κυρίως του δεύτερου μισού του 20ού αιώνα.

III)  Εφήμερα τεκμήρια κινηματογραφικής δραστηριότητας και σειρές κινηματογραφικών περιοδικών εκδόσεων του 20ού αιώνα.

Τομέας μουσικής

I)  Συλλογή μουσικών τεμαχίων, η οποία περιλαμβάνει στη συντριπτική πλειοψηφία της έλληνες δημιουργούς, αριθμεί περισσότερα από 4.000 τεκμήρια και καλύπτει την περίοδο 1900-1970.  

II)  Συλλογή προγραμμάτων από ποικίλες μουσικές εκδηλώσεις, η οποία αριθμεί περίπου 3.000 τεκμήρια και εκτείνεται χρονικά σε όλη τη διάρκεια του 20ού αιώνα. 

III) Εφήμερα τεκμήρια μουσικής δραστηριότητας και σπάνιες σειρές μουσικών περιοδικών εκδόσεων του 20ού αιώνα.

IV)  Αρχεία καλλιτεχνών (Πωλ Μενεστρέλ, Frank Choisy κ.ά.)

Συλλογή Ελληνικού Θεάτρου Σκιών

“Σαν ήτανε μικροί κιοι δυο τους, παίζανε.
 αυτή με την κουκλίτσα την κερένια
και μ’έναν καραγκιόζη αυτός, που γύριζε
σε μια κλωστή απάνω μεταξένια.
Μα κάποτε –παιδιάστικα γινάτια
εκάναν τα παιγνίδια του κομμάτια»
                                            Τίμος Μωραΐτίνης

Από το Μάρτιο του 2000 το Ε.Λ.Ι.Α. φιλοξενεί και τον Καραγκιόζη.
Η  συλλογή ελληνικού Θεάτρου Σκιών του Ε.Λ.Ι.Α. διαθέτει :

Α) φιγούρες (1000) από το:

• Αρχείο Θανάση Σπυρόπουλου
• Αρχείο Δημήτρη και Σωτήρη Ασπιώτη
• Αρχείο Δημήτρη Τσακαγιάννη
• Αρχείο Διονύση Λέντερη

και μεμονομένες των Κούζαρου,Ψείρη, Μιχόπουλου, Παλαιοθόδωρου.
Τα υλικά κατασκευής είναι: χαρτόνι, χαρτόνι σκαλιστό, χαρτόνι σκαλιστό με ριζόχαρτο χρωματισμένο, χαρτόνι σκαλιστό με χαρτί χρωματισμένο, χαρτόνι σκαλιστό με χαρτάκια χρωματιστά κολλημένα, χαρτόνι σκαλιστό με πανί χρωματισμένο, χαρτόνι σκαλιστό με ριζόχαρτο χρωματισμένο και δέρμα, δέρμα, δέρμα σκαλιστό, δέρμα με ζελατίνα, ζελατίνα. Οι φιγούρες είναι έργα ή από τα εργαλεία  40 Καραγκιοζοπαιχτών σε πρωτότυπα σχέδια ή αντίγραφα.
Β) διαφημιστικές ρεκλάμες παραστάσεων (100). Το υλικό κατασκευής είναι πανί, χαρτόνι, χαρτί. Οι ρεκλάμες είναι έργα ή από τα εργαλεία των Καραγκιοζοπαιχτών Θανάση Σπυρόπουλου, Βασίλαρου, Αβραάμ, Μάνου, Αλεξόπουλου, Κώσταρου, Αντώναρου, Ασπιώτη, Λέντερη, Παλαιοθόδωρου.
Γ) σκηνικά παραστάσεων (150). Τα υλικά κατασκευής είναι πανί και χαρτόνι σκαλιστό. Είναι έργα ή από τα εργαλεία των Πλέσσα, Ράμου, Παλαιοθόδωρου, Γράψα, Κώσταρου, Μάνου, Σ. Ασπιώτη, Δ. Ασπιώτη, Βασίλαρου, Μακρή, Επτανήσιου, Σπυρόπουλου, Ψαριανού, Λέντερη και Φρίξου.
Δ) ποδιές σκηνής (5) διπλής όψεος με ιστορικά θέματα.
Ε) χαρτοκοπτικές από το δεύτερο μισό του 20ου αιώνα που κυκλοφόρησαν από τις εκδόσεις Ευρώπη, Α. Παπαδημητρίου, Αστέρος, Δέκος, Άγκυρα.
ΣΤ) φυλλάδια Καραγκιόζη που κυκλοφόρησαν από τις εκδόσεις Δαρεμά, Αστέρα, Σαλλίβερου, Άγκυρα, Παπαδημητρίου.
Ζ) δίσκους 33 και 45 στροφών με έργα Καραγκιόζη.
Η) έντυπο υλικό του ελληνικού Θεάτρου Σκιών (μονόφυλλα διαφημιστικά, προγράμματα παραστάσεων, ευχετήριες κάρτες, αφίσες).
Θ) χειρόγραφα τετράδια (280) με έργα Καραγκιόζη των Θ. Σπυρόπουλου, Βασίλαρου, Ντίνου Μουρελάτου, Επτανήσιου, κα.
Ι) μεγάλο αριθμό δημοσιευμάτων για το Θέατρο Σκιών από εφημερίδες και περιοδικά.
Κ) φωτογραφικό υλικό
Η συλλογή που συνέχεια εμπλουτίζεται με καινούργιο υλικό είναι καταγεγραμμένη σχεδόν στο σύνολό της σε ψηφιακή μορφή.
Εκτός από τη συλλογή αντικειμένων του Καραγκιόζη αναπτύχθηκαν δραστηριότητες όπως:

• Η καταγραφή του υλικού του Καραγκιόζη (φιγούρες, σκηνικά, έργα, ρεκλάμες, μουσική) που βρίσκονται σε μουσεία και ιδρύματα.
• Η εύρεση και καταγραφή όλων των ιδιωτικών αρχείων που έχουν Καραγκιόζη.
• Η συγκέντρωση της βιβλιογραφίας για το Ελληνικό Θέατρο Σκιών.
• Η συγκέντρωση οπτικοακουστικού υλικού παραστάσεων Καραγκιόζη.
• Η καταγραφή των δημιουργών του Καραγκιόζη από τα μέσα του 19ου αιώνα μέχρι τις μέρες μας.

Επισκεφθείτε την Ψηφιοποιημένη Συλλογή τεκμηρίων Καλλιτεχνικής Ζωής